Bir gezi gününde biriken atığın çoğu birkaç kalemden oluşur: su şişeleri, kahve bardakları, poşetler ve ambalajlar. Bunları azaltmak için seyahat alışkanlıklarını baştan kurmaya gerek yok; çantaya eklenen üç dört parça, günlük atığın büyük kısmını ortadan kaldırır. Üstelik bu parçaların çoğu aynı zamanda seyahati daha rahat hale getirir; yani vazgeçilen bir şey yoktur.
Çantaya eklenecek birkaç parça
Liste bilinçli olarak kısadır. Amaç eksiksiz bir set taşımak değil, gün içinde gerçekten kullanacağın birkaç parçayı yanında bulundurmaktır.
- Yeniden doldurulabilir su şişesi
- Katlanabilir bir bez çanta
- Termos veya kapaklı bardak
- Küçük bir kumaş peçete veya mendil
- Yeniden kullanılabilir küçük bir kap; artan yemeği götürmek için işe yarar
Bunların hepsi hafiftir ve çantada az yer kaplar. Su şişesi ayrıca sıcak günlerde sıvı takibini de kolaylaştırır; tek bir alışkanlık iki işe yarar. Bez çanta ise gün içinde alınan her şeyi tek yerde toplamanı sağlar.
Şehirde işe yarayan imkânlar
İstanbul'da bu alışkanlıkları sürdürmek zor değildir; şehrin gündelik ritmi zaten buna oldukça uygun. Çoğu durumda tek yapman gereken sormaktır.
- Birçok kafe, kendi bardağınla geldiğinde doldurmayı kabul eder
- Restoran ve kafelerde şişe yerine sürahi su istemek mümkündür
- İşletmelerde şişeni doldurtmak yaygındır, sormak yeterli; içme suyu için sokak çeşmelerine güvenme
- Pazarlarda ve manavlarda bez çanta kullanmak gayet olağandır
- Toplu taşıma zaten en düşük etkili ulaşım seçeneğidir; vapur bunun keyifli hali
- Şehrin çoğu semti yürüyerek gezilebilir; bu hem en düşük etkili hem en keyifli seçenek
Yemekte ve alışverişte
Gün içindeki atığın büyük kısmı yeme içme etrafında oluşur. Birkaç küçük tercih, bunu belirgin biçimde azaltır ve deneyimden hiçbir şey eksiltmez.
- Paket servis yerine oturarak yemek, tek kullanımlık ambalajı doğrudan azaltır
- Sokak lezzetlerinde ekstra poşet ve peçete almamak küçük ama etkili bir tercih
- Alacağın ürünleri tek bir bez çantada toplamak, her dükkândan ayrı poşet almanın önüne geçer
- Porsiyonu paylaşmak, hem israfı azaltır hem daha çok çeşit denemeni sağlar
- Hediyelik alırken fazladan ambalaj istememek, dönüş bavulunda da yer kazandırır
Konaklamada ve atığı doğru bırakmakta
Otelde geçen zaman kısadır ama birkaç tercih burada da fark yaratır. Bunların hiçbiri konfordan ödün vermeyi gerektirmez.
- Havlu ve çarşafın her gün değiştirilmesine gerek olmadığını belirtmek mümkündür
- Odadaki tek kullanımlık bakım ürünleri yerine kendi ürünlerini kullanmak
- Çıkarken klima ve ışıkları kapatmak
Azaltamadığın atığı doğru yere bırakmak da işin parçasıdır. Şehirde geri dönüşüm kutuları bazı bölgelerde ayrıştırılmış olarak bulunur; emin değilsen atığı yanında taşıyıp uygun bir noktada bırakmak, yanlış kutuya atmaktan daha iyidir. Sahil ve park alanlarında ise en basit kural geçerlidir: getirdiğini yanında götür.
Sonuç
Sürdürülebilir seyahat, fedakârlık değil hazırlıktır: bir su şişesi, bir bez çanta, bir termos ve atığı doğru yerde bırakma alışkanlığı. Bu kadarı, bir İstanbul gününde ortaya çıkan atığın büyük kısmını ortadan kaldırır ve gezinin keyfinden hiçbir şey eksiltmez.